Kaz ve Ördek Besiciliğinde Besleme ve Yem Düzeni
Kaz ve Ördek Yetiştiriciliğinde Doğru Besleme Nasıl Olmalıdır?
Kaz ve ördekler, tavuklara kıyasla çok daha hızlı büyüyen ancak gaga anatomileri nedeniyle ince un yemi tüketemeyen (burun delikleri tıkanan) su kuşlarıdır. İlk 3-4 haftalık palaz evresinde %20-22 Ham Protein içeren granül civciv yemi ve yüksek niasin (B3 vitamini) şarttır; aksi halde ağırlaşan gövdeyi taşıyamayan bacaklarda felç ve dönmeler (perozis) gelişir. 4. haftadan itibaren güçlü mera otlatması ile kombine edilen %16-18 Ham Proteinli dengeli karma yemler hızlı besi ve yüksek karkas kalitesi sağlar.
İnce un yemler gagaya yapışıp boğulma yaratır. Kaba granül veya pelet yem verilmeli, bacak eğriliklerini önlemek için B vitaminleri eksiksiz sağlanmalıdır.
Kazlar mükemmel otlayıcılardır. Yeşil mera ile birlikte akşamları verilecek dengeli karma yem, yem maliyetini %40 düşürürken kas gelişimini hızlandırır.
Besi grubunda sarı mısır ve soya ile karkas yağ-et dengesi kurulur; damızlıklarda ise iri ve gözeneksiz kabuk için kalsiyum takviyesi yapılır.
Kaz ve ördek yetiştiriciliği; yüksek et verimi, kaliteli tüy üretimi, değerli karaciğeri ve kış şartlarına karşı olağanüstü dayanıklılıkları ile karlı bir hayvancılık modelidir. Ancak su kuşları fizyolojik ve anatomik olarak tavuklardan tamamen farklıdır. Geniş, yassı gaga yapıları, suyu yemle birlikte filtreleme alışkanlıkları ve inanılmaz büyüme hızları, besleme stratejilerinde özel hassasiyetler gerektirir.
Su Kuşlarının Besleme Anatomisi ve Kritik Yem Formu
Kaz ve ördek beslemesinde yapılan en büyük hata, tavuklar için üretilen ince un yemlerin doğrudan bu hayvanlara verilmesidir. Su kuşlarının sindirim ve ağız yapısı şu kurallara göre yönetilmelidir:
- Un Yem Tehlikesi ve Burun Tıkanması: Kaz ve ördeklerin gagalarının üst kısmında nefes almalarını sağlayan açık burun delikleri bulunur. İnce un yemler su ile temas ettiğinde hamurlaşarak bu delikleri ve gaga lamellerini tıkar; hayvan nefes alamayarak boğulma tehlikesi yaşar veya yemi reddeder. Bu nedenle su kuşlarında daima kaba granül veya pelet formda yemler tercih edilmelidir.
- Olağanüstü Büyüme Hızı ve Protein Açlığı: Bir kaz yavrusu yumurtadan çıktığında yaklaşık 100 gramdır ve doğru beslemeyle yalnızca 8-10 haftada 4-5 kilogram canlı ağırlığa ulaşabilir. Bu metabolik hızı desteklemek için ilk haftalarda yüksek oranda sindirilebilir protein şarttır. Kanatlılarda protein mekanizmasını kavramak için kanatlılarda neden yüksek proteinli yem kullanılır yazımızı inceleyebilirsiniz.
- Mera ve Ot Sindirme Kabiliyeti: Kazlar, tüm kanatlı türleri arasında meralardaki taze yeşil otları, yabancı ot tohumlarını ve körpe lifleri en yüksek verimle sindirebilen tek kanatlıdır. Güçlü taşlık kasları ve gelişmiş sekum yapıları sayesinde 4. haftadan itibaren mera otlatması yem maliyetlerini ciddi oranda düşürür. Kaliteli hammadde yapıları için kanatlı yem hammaddeleri rehberimize göz atabilirsiniz.
MVC Organic Civciv Başlangıç Yemi
Kaz ve ördek palazlarının erken dönemde ihtiyaç duyduğu yüksek sindirilebilir bitkisel protein, optimize edilmiş amino asitler ve sağlam kemik çatısı oluşturan dengeli kalsiyum-fosfor içeriği.
Yaşam Evrelerine Göre Kaz ve Ördek Rasyon Standartları
Su kuşlarının besleme programı temel olarak 3 ana döneme ayrılır. Vücut ağırlığının ilk aylarda katlanarak artması, protein ve enerji dengesinin yaşa göre hassas biçimde kademelendirilmesini zorunlu kılar:
| Yaşam Evresi | Dönem Aralığı | Ham Protein (%HP) | Metabolik Enerji (kcal/kg) | Temel Odak Noktası |
|---|---|---|---|---|
| Başlangıç / Palaz | 0 - 3. Hafta | %20 - 22 | 2800 - 2900 | Hızlı iskelet gelişimi, niasin takviyesi, mikro granül form |
| Büyütme & Mera | 4 - 8. Hafta | %16 - 18 | 2900 - 3000 | Mera otlatması desteği, kas hipertrofisi ve karkas çatısı |
| Bitirme Besisi | 9. Hafta - Kesim | %14 - 15 | 3100 - 3200 | Sarı mısır ağırlıklı enerji yüklemesi, et ve yağ dengesi |
| Damızlık Yumurta | Üreme Sezonu | %18 - 20 | 2750 - 2850 | %3.0-3.5 Kalsiyum, iri yumurta kabuğu mukavemeti ve döl verimi |
Bacak Felçleri (Niasin Açığı) ve Suluk Düzeni
Kaz ve ördek palazlarının bakımında ölüm oranlarını doğrudan etkileyen iki hayati konu bacak sağlığı ve kümes içi su yönetimidir:
- Bacak Dönmeleri ve Niasin (B3 Vitamini) İhtiyacı: Su kuşu palazları tavuklara oranla çok daha hızlı ağırlık kazanır. Standart tavuk yemlerinde bulunan niasin seviyesi su kuşları için yetersiz kalabilir. Niasin eksikliğinde bacak kemikleri ağırlaşan gövdeyi taşıyamaz; diz eklemleri şişer, bacaklar dışa doğru açılır (perozis) ve hayvan yürüyemeyerek yemlikten uzaklaşır. Rasyonun amino asit ve vitamin profili eksiksiz kurulmalıdır; yetersiz rasyonların getirdiği tehlikeleri ucuz yem kullanımının zararları makalemizden görebilirsiniz.
- Suluk Derinliği ve Göz Hijyeni: Kaz ve ördekler su kuşudur ancak ilk 3-4 hafta tüyleri tam su geçirmezlik (üropigiyal bez salgısı) kazanmadığı için derin havuzlara sokulmamalıdır; aksi halde ıslanıp hipotermiden ölürler. Ancak içme suyu kapları, kuşun kafasını ve gözlerini tamamen daldırabileceği derinlikte olmalıdır; aksi takdirde burun deliklerindeki yem artıkları temizlenemez ve göz enfeksiyonları başlar.
- Yumurta Döneminde Kalsiyum İhtiyacı: Kaz yumurtaları 140–180 gram gibi devasa boyutlardadır. Sezon başında kabuk kırıklarını ve yumurta kesintilerini önlemek için rasyona yüksek kalsiyum ve esansiyel protein eklenmelidir; yumurtlama metabolizmasının incelikleri için kanatlılar neden yumurta vermeyi keser rehberimizden faydalanabilirsiniz.
MVC Organic Soya Küspesi (%46 Ham Protein)
Kaz ve ördek besisinde karkas et oranını artıran, göğüs eti derinliği kazandıran ve hızlı büyüme evresinde ihtiyaç duyulan lizin deposu saf bitkisel protein takviyesi.
Bilgilendirme
Web sitemizde paylaşılan canlı türlere ait bilgiler tamamen halkımızı doğru bilgilendirme amacıyla, biyolog kadromuzun özverisi sebebiyle yayınlanmaktadır. İşletme olarak türler ile ilgili ticari bir kaygı amacıyla yer verilmemektedir. Genel bilgi amaçlı, birincil elden, doğru bilginin sunumu hedeflenerek paylaşılmaktadır.
Not: Makale ve yayınlarımızda belirtilen yüzdeler ve rakamsal değerler tavsiye niteliğindedir, yem içeriklerimizde kullandığımız rasyon değerlerini ifade etmez.
Metin, fotoğraflar, grafikler dahil olup bunlarla sınırlı olmamak üzere sitemizde kullanılan tüm materyaller teknik hatalar, yazım yanlışlıkları ya da başka tür hatalar ve yanlışlıklar içerebilir. MVC Organic, bu tür hatalar ya da yanlışlıklar için sorumluluk kabul etmemektedir. Web sitesinde sunulan materyaller ve bilgiler, genel bilgi amaçlarıyla ücretsiz olarak sağlanmaktadır.
